Kuşçular Trakus da buluşuyor

Tür­ki­ye’nin ön­de ge­len kuş göz­lem­ci ve do­ğa fo­toğ­raf­çı­la­rı­nın bu­luş­ma nok­ta­sı ha­li­ne ge­len TRA­KUS

Ge­li­şen tek­no­lo­ji ve di­ji­tal dev­ri­min de kat­kı­sıy­la es­ki­si ka­dar zor ol­ma­yan kuş fo­toğ­raf­çı­lı­ğı, ar­tık bir­çok fo­toğ­raf­çı için vaz­ge­çil­mez bir uğ­raş. Ül­ke­mi­zin coğ­ra­fi ko­nu­mu iti­ba­rı ile önem­li göç yol­la­rı üze­rin­de bu­lun­ma­sı ve çe­şit­li kuş tür­le­ri­ne ev sa­hip­li­ği yap­ma­sın­dan do­la­yı, fo­toğ­raf­çı­la­rın il­gi oda­ğı ha­li­ne ge­len kuş­lar, gü­nü­müz tek­no­lo­ji­siy­le bir­le­şin­ce faz­la­sı ile fo­toğ­raf­la­na­bi­lir du­ru­ma gel­di. Bir­kaç se­ne ön­ce­si­ne ka­dar bir­kaç ki­şi ile sı­nır­lı olan bu alan, şim­di­ler­de her ke­si­min dik­ka­ti­ni çe­ke­rek ül­ke­miz do­ğa­sı­nın gü­zel­lik­le­ri­ni bel­ge­le­mek is­te­yen ve çev­re­miz­de bu­lu­nan do­ğa var­lık­la­rı­nın far­kı­na va­ran fo­toğ­raf­çı­la­rın yo­ğun il­gi­siy­le kar­şı kar­şı­ya kal­dı. Bu an­lam­da bir­çok si­te ve pay­la­şım or­ta­mı doğ­du. Bu or­tam­la­rın ön­de ge­len­le­rin­den bi­ri­si sa­ya­bi­le­ce­ği­miz TRA­KUS (Tür­ki­ye Ano­nim Kuş­la­rı) (www.tra­kus.org) si­te­si, bu lis­te­nin ba­şın­da yer alı­yor. Geç­ti­ği­miz se­ne ku­ru­lan TRA­KUS, ça­tı­sı al­tın­da top­la­dı­ğı do­ğa fo­toğ­raf­çı­la­rı ve kuş göz­lem­ci­le­riy­le bir­lik­te, ül­ke­miz­de bu­lu­nan 465 kuş tü­rü­nü bel­ge­le­mek için fa­ali­yet­le­ri­ni sür­dür­me­ye de­vam edi­yor. Bu­gü­ne ka­dar 408 kuş tü­rü­nü fo­toğ­raf­la­ma­yı ba­şa­ran Tra­kus üye­le­ri, bir yan­dan da tür­ler hak­kın­da de­tay­lı bil­gi­ler içe­ren ve­ri ta­ba­nı oluş­tur­mak için ha­zır­lık­la­rı­na de­vam edi­yor. Do­ğal ya­şam ko­nu­sun­da aka­de­mik ça­lış­ma­la­rı olan pro­fes­yo­nel, gö­nül­lü do­ğa fo­toğ­raf­çı­la­rı ve göz­lem­ci­ler­den olu­şan üye­ler, ül­ke­mi­zin dört bir ya­nın­da ça­lış­ma­la­rı­nı sür­dü­rü­yor. Bu an­lam­da Tra­kus, ya­pı­lan bi­lim­sel araş­tır­ma­lar ve ül­ke­miz coğ­raf­ya­sın­da bu­lu­nan tür çe­şit­le­ri ve ya­yı­lış du­rum­la­rı hak­kın­da ver­dik­le­ri bil­gi­ler ile di­ğer si­te­le­rin ara­sın­dan sıy­rı­lır­ken, üye­ler ara­sın­da eşi­ne zor rast­la­na­cak dost­ça pay­la­şım­la­rı da be­ra­be­rin­de ge­ti­ri­yor.

Her şey­den ön­ce pay­la­şım ön plan­da
Her yaş ve mes­lek­ten ki­şi­le­ri ba­rın­dı­ran bu si­te­nin üye­le­ri, do­ğa­yı se­ven, şeh­rin ka­la­ba­lı­ğı ve stre­sin­den uzak, ge­nel­lik­le do­ğay­la baş ba­şa ka­la­rak ken­di­le­ri­ni din­len­dir­mek is­te­yen ki­şi­ler­den olu­şu­yor. Hep­si­nin or­tak nok­ta­sı iç­le­rin­de­ki ya­ban ha­yat ve do­ğa sev­gi­si. Her bi­ri ken­di da­lın­da uz­man sa­yı­la­bi­le­cek kuş fo­toğ­raf­çı­la­rı, ara­la­rın­da­ki bu do­ğa ve ya­ban ha­yat sev­gi­si­ni kar­şı­lık gö­zet­mek­si­zin bir­bir­le­ri ile pay­laş­mak­tan da çe­kin­mi­yor­lar. Bun­la­ra ek ola­rak, ge­rek­ti­ği za­man göz­lem­ci­ler­le de or­tak ha­re­ket eden fo­toğ­raf­çı­lar, göz­lem, hal­ka­la­ma ve göç gi­bi ko­nu­lar­da önem­li bil­gi­le­ri de öğ­ren­mek­ten ge­ri kal­mı­yor­lar. Bel­li ay­lar­da, ön­ce­den sap­ta­nan şe­hir­ler­de bu­luş­mak üze­re yo­la ko­yu­la­rak, özel­lik­le kuş­la­rın faz­la­ca gö­rül­dü­ğü su­lak alan­lar­da bu­lu­şup kamp ku­ran kuş­çu­lar, bu­luş­tuk­la­rı nok­ta­lar­da üç ile beş gün ara­sın­da ko­nak­la­ma ya­pı­yor. Göz­lem­ci­ler­den ve fo­toğ­raf­çı­lar­dan olu­şan ekip kamp sü­re­sin­ce böl­ge­de­ki tür­le­ri bel­ge­le­me­ye ça­lı­şır­ken bir yan­dan da o böl­ge­de do­ğal ya­şa­ma ve­ri­len öne­min art­tı­rıl­ma­sı için et­kin­lik­ler, kam­pa ka­tı­lan üye­le­rin eği­ti­mi­ne, bil­gi­len­di­ril­me­si­ne yö­ne­lik su­num­lar, gös­te­ri­ler dü­zen­li­yor.

Kuş­la­ra yak­la­şır­ken
Ba­şa­rı­lı bir kuş fo­toğ­raf­çı­sı ol­ma­nın en te­mel özel­li­ği, kuş­la­ra kar­şı du­yu­lan sev­gi­nin ya­nın­da bil­gi, sa­bır, doğ­ru ekip­man ve son ola­rak bi­raz da şans ola­rak bi­li­nir. Ül­ke­miz­de kuş­la­rın te­mel özel­lik­le­ri ve ya­şam alan­la­rı ile il­gi­li ge­niş çap­lı ki­tap­lar bu­lun­mak­ta. Bun­la­rı de­ğer­len­dir­mek, tür­ler hak­kın­da bil­gi sa­hi­bi ol­mak, ta­ma­mı ile fo­toğ­raf­çı­la­rın ba­kış açı­sı­na ve ne ka­dar ba­şa­rı­lı ol­mak is­te­dik­le­ri­ne bağ­lı. Ba­zen bir ku­şun ve bu­lun­du­ğu böl­ge­nin gün­ler­ce iz­len­me­si ge­re­ke­bi­li­yor. Ken­di böl­ge­sin­de­ki kuş tür­le­ri­nin ye­ri­ni avu­cu­nun içi gi­bi bi­len bir Tra­kus üye­si, mi­sa­fir üye­le­re stüd­yo­da fo­toğ­raf çe­ker­miş­ gibi bir or­tam ha­zır­la­ya­bi­li­yor. Sık sık baş­ka böl­ge­ler­de­ki üye­le­ri zi­ya­ret eden Tra­kus üye­le­ri, kı­sa za­man­da de­ği­şik kuş tür­le­ri hak­kın­da bil­gi ve bel­ge sa­hi­bi ola­bi­li­yor­lar. Bu an­lam­da Tra­kus üye­le­rin­den olan uz­man ki­şi­ler­den yar­dım alın­ma­sı ol­duk­ça ya­rar­lı ola­cak­tır.

Tra­kus’tan üst üs­te atı­lım­lar
Do­ğa­mı­zı, ya­ban ha­ya­tı ve özel­lik­le kuş­la­rı bir tut­kuy­la se­ven, ül­ke­mi­zin bu alan­da ön­de ge­len bir coğ­ra­fi­si ol­du­ğu­nun üs­tü­ne ba­sa­rak ifa­de eden Tra­kus ve eki­bi, geç­ti­ği­miz ay­lar­da or­tak bir pro­je ile Tra­kus e-der­gi­si­ni ya­yım ha­ya­tı­na sok­tu. ‹ki ay­da bir ya­yım­la­na­cak olan der­gi­nin dikkat çekici özelliklerinden birisi de ge­nel­lik­le do­ğa ve kuş fo­toğ­raf­la­rı, hat­ta ya­ban ha­ya­tı fo­toğ­raf­la­rı­nın da sergilenecek olması. Ya­yım­lan­dı­ğı an­dan iti­ba­ren bek­le­ni­len­den faz­la rağ­bet gör­dü­ğü­nü di­le ge­ti­ren Tra­kus, gör­sel an­la­tım­la bir­lik­te kuş­la­ra da­ha faz­la il­gi ve sem­pa­ti ka­zan­dı­ra­rak bu ko­nu­da oku­yu­cu­la­rı bi­linç­len­dir­mek ama­cın­da ol­duk­la­rı­nı di­le ge­tir­di­ler. Bu ye­ni­li­ğe eş za­man­da ya­pı­lan atı­lım­lar­dan bir ta­ne­si de bel­li ara­lık­lar ile ser­gi­ler dü­zen­len­me­si ve iz­le­yi­ci­le­rin be­ğe­ni­si­ne su­nul­ma­sı. Tra­kus’un her yıl il­giy­le bek­le­nen ye­ni yıl tak­vim­le­ri­ni de unut­ma­mak ge­re­kir.

Ku­ru­cu Ser­hat Tig­rel, böy­le bir si­te­yi kur­ma­ya na­sıl ka­rar ver­dik­le­ri­ni şöy­le di­le ge­ti­ri­yor:
“2005-2006 se­ne­sin­den be­ri kuş fo­toğ­ra­fı çe­ki­yo­ruz ve tür bil­gi­miz sı­fır. Ku­şun fo­toğ­ra­fı­nı çe­ki­yo­ruz, ne ol­du­ğu­nu bul­mak­ta zor­la­nı­yo­ruz. Yer­li kay­na­ğı­mız yok, ku­şun Türk­çe is­mi­ni öğ­re­ne­mi­yo­ruz. Mec­bu­ren Do­ğal Ha­ya­tı Ko­ru­ma Der­ne­ği’nin, Col­lins’den ter­cü­me edil­miş “Tür­ki­ye ve Av­ru­pa’nın Kuş­la­rı” ki­ta­bı­nı bu­lu­yo­ruz. Ni­ha­yet ço­ğu tü­rü ta­nım­la­ma­mız müm­kün olu­yor. Ama ül­ke­miz kuş­la­rı­nı ya­ban­cı kay­nak­lar­dan öğ­ren­mek hiç ho­şu­ma git­mi­yor. Kuş fo­toğ­raf­çı­la­rı fo­toğ­raf pay­la­şım si­te­le­rin­de fo­toğ­raf alt­la­rın­da fay­da­lı bil­gi­ler de ve­ri­yor­lar ama ama­cı fark­lı olan bu si­te­ler­de bil­gi­ler da­ğı­lıp gi­di­yor.

Ya­şa­dı­ğı­mız tüm so­run­lar­dan son­ra, ül­ke­miz­de do­ğal or­tam­da ya­şa­yan kuş tür­le­ri hak­kın­da ano­nim ola­rak bil­gi top­lan­ma­sı ve bu bil­gi­le­rin pay­la­şıl­ma­sı için bir web si­te­si kur­ma­ya ka­rar ver­dim. Mart ayın­da ya­yın ha­ya­tı­na baş­la­yan Tra­kus, kı­sa za­man­da kuş fo­toğ­raf­çı­la­rı­nın ve göz­lem­ci­le­ri­nin de des­te­ği­ni ala­rak hız­la ge­liş­ti. Bu­gün 750 ki­şi­yiz ve çok sı­kı dost­luk­lar kur­duk. Han­gi ile gi­der­se­niz gi­din Tra­kus’lu bir dos­tu­nuz si­zi kar­şı­la­ma­ya ha­zır.
Si­te­miz­de en çok il­gi gö­ren bö­lüm­ler­den bi­ri fo­to­fo­rum say­fa­la­rı. Üye­le­rin, tü­rü ko­nu­sun­da emin ola­ma­dı­ğı kuş fo­toğ­raf­la­rı­nı yük­le­di­ği bu bö­lüm­de de­ne­yim­li kuş­çu­lar tür tes­pi­ti­ne yar­dım­cı olu­yor. Ay­rı­ca üye­le­ri dü­şün­dü­re­cek, eği­te­cek bil­me­ce fo­toğ­raf­lar da fo­to­fo­ru­ma olan il­gi­yi art­tı­rı­yor. Ana say­fa­mız­da­ki ha­ber­ler bö­lü­mü, ara­zi, et­kin­lik ve di­ğer ko­nu­lar­da ül­ke­miz­de­ki en gün­cel kuş ha­ber­le­ri­ni ba­rın­dı­rı­yor. Bu­gün yüzbin ke­li­me­yi ge­çen tür say­fa­la­rın­da­ki bil­gi­ler de hız­la ge­li­şi­yor.”
Ar­tık kuş­lar hak­kın­da ken­di kay­na­ğı­mız, dün­ya or­ta­la­ma­sı­nın üs­tün­de ka­li­te­de fo­toğ­raf­çı­la­rı­mız, her gün ge­li­şen or­ni­to­log­la­rı­mız, göz­lem­ci­le­ri­miz var ama kuş fo­toğ­ra­fı­na gö­nül ver­miş bir fo­toğ­raf­çı ola­rak hiç ön­gö­re­me­di­ğim bir ödül al­dım ki her şey­den de­ğer­li; yüz­ler­ce ki­şi­lik Tra­kus ai­le­si. Bu ai­le­nin bir üye­si ol­mak tüm do­ğa­se­ver fo­toğ­raf­çı­lar için bir ay­rı­ca­lık…

Volkan AKGÜL

About the author

Fotoğraf sevgi işidir. Sevgi ise paylaşmaktır. Fotoğraf adına zamanla edindiğim tüm bilgileri içtenlikle paylaşmak için buradayım. Unutmayalım, fotoğrafta kurallar, birer yasa değildir! Sanatımızı oluşturacak temel taşlardır.